Professor Cohen van de universiteit Leiden verzorgde op donderdag 3 februari 2011 een gastles in een VWO-5-groep over geneesmiddelenonderzoek. Hij gaf een presentatie over medische ethiek. Hij ging in op vragen waartegen je als wetenschapper aanloopt, als het gaat om het doen van onderzoek op mensen. De geschiedenis leert een aantal onthutsende staaltjes van verschrikkelijke proeven die dokters uitvoerden op onwetende mensen. Soms ging het daarbij om kansarmen in de eigen samenleving, soms ging het om proeven op de vijand. Aan bod kwam ook de vraag, wat je wellicht jaren later als wetenschapper kunt of mag doen nadat deze experimenten zijn uitgevoerd: vernietig je de gegevens (de dogmatische visie) of gebruik je ze, omdat je er nu eenmaal niet meer omheen kunt (de pragmatische visie)?

Professor Cohen gaf aan dat toonaangevende medici soms in bepaalde omstandigheden hun boekje ver te buiten zijn gegaan. Gedreven als ze waren door eerzucht of omdat zij dachten dat zij iets moesten doen in het belang van hun regering, veranderden zij in gewetenloze schurken, die nietsontziend hun experimenten op hun medemensen uitvoerden.

Om op medisch gebied vooruitgang te boeken, blijft het van belang dat medicijnen op mensen getest worden, alvorens zij officieel toegelaten worden. Tegenwoordig hanteren we daarbij strenge protocollen en moet de patiënt of proefpersoon instemmen met de voorgestelde behandelmethode. In dat opzicht moeten we hopen, dat medische onderzoekers binnen zekere ethische kaders te werk zullen gaan. Niet voor niets benadrukte prof. Cohen, dat wetenschappers in die zin ook maar gewone mensen zijn, alhoewel zij daar zelf soms anders over denken.  

Klik hier voor info over andere gastlessen van de universiteit.